بارنامه دریایی و انواع آن

BL چیست ؟

بارنامه دریایی یا Ocean/Marine Bill Of Lading نوعی سند حمل و نقل است که توسط شرکت کشتیرانی یا نماینده معتبر آن، جهت دریافت و حمل بار صادر می شود. بارنامه دریایی مهم ترین بارنامه در حمل و نقل بین المللی است. این بارنامه شامل مشخصات کاملی از بار است که توسط کاپیتان کشتی امضا می شود. به موجب این سند، تعهد می شود تا بار مربوطه، توسط کشتی به گیرنده آن تحویل داده شود.

مشخصات ضروری در بارنامه دریایی

بارنامه دریایی به عنوان سندی قانونی و معتبر شناخته می شود. بدین وسیله خریدار تنها زمانی می تواند بار خود را در مقصد تحویل بگیرد که نسخه اصلی و امضا شده آن را به شرکت کشتیرانی ارایه داده باشد. از اینرو بسیار مهم است تا این سند به شکل قانونی و با نهایت دقت تنظیم شود. فهرست اطلاعات ضروری و مهم در بارنامه دریایی به شرح زیر است.
نام و آدرس فرستنده و گیرنده کالا
نام بندر مبدا و مقصد کالا
شماره سفر و نام کشتی حامل بار
تاریخ بارنامه
شرح جزئیات کالا شامل مواردی چون حجم، وزن و تعداد بسته های بارگیری شده
سفارش خرید یا شماره مرجع ویژه
مشخصات کامل کانتینر و علائم و شماره های مربوط به بارهای کانتینری
هزینه کرایه حمل بار به همراه ذکر پرداخت کرایه در محل بارگیری و یا مقصد بار
تاریخ صدور و امضای بارنامه
انواع بارنامه دریایی

انواع بارنامه دریایی

بارنامه دریایی مستقیم ( Direct Bill Of Lading)

در این نوع بارنامه، کشتی حامل بار تغییر نکرده و کالا به صورت ارسال مستقیم به دست خریدار می رسد.

بارنامه دریایی مرکب ( Combined Bill of Lading)

صدور این نوع بارنامه جهت انجام حمل و نقل بار، برای بیش از یک نوع وسیله حامل، انجام می پذیرد. در حمل و نقل مرکب یا چندوجهی مسئولیت اصلی حمل بار از زمان تحویل کالا تا رسیدن آن بدست صاحبش، بر عهده صادرکننده بارنامه یا همان متصدی حمل و نقل مرکب است.
بر همین اساس گروه هایی با عنوان Non Vessel Operating Carrier (NVOC) یا Non Vessel Operating Common Carrier(NVOCC) وارد فعالیت در این عرصه شدند.
متصدیان صدور بارنامه در این حوزه، صرفا این نوع بارنامه را جهت انتقال بار به وسیله حامل مورد نظری صادر می کنند که نه مالکیت آن را برعهده داشته و نه نظارتی بر مدیریت آن دارند. عمده فعالیت این گروه تنها در مدیریت کانتینرها خلاصه می شود.

بارنامه دریایی تمیز یا غیرمخدوش (Clean Bill of Lading)

بارنامه تمیز به بارنامه ای اطلاق می شود که هیچگونه نامی از معیوب بودن کالا، در بندهای آن ذکر نشده باشد. در این صورت بر روی بارنامه چنین عبارتی قید می شود. Received in Apparent Good Order and Condition. البته بدیهی است که بارنامه باید دارای چنین شرایطی باشد وگرنه از اعتبار قانونی ساقط می شود.

بارنامه دریایی غیرتمیز یا مخدوش Claused Bill of Lading

این نوع بارنامه همانطور که از نام آن مشخص است برعکس بارنامه تمیز عمل می کند.در این نوع بارنامه صراحتا عیب و نقص کالا یا بسته بندی، بر روی آن قید شده است. قابل توجه است که در معاملات مبتنی بر اعتبارات اسنادی، بانک ها بارنامه های مخدوش را نمی پذیرند.

بارنامه سرویس های منظم دریایی Liner Bill of Lading

این بارنامه برای حمل بار توسط کشتی هایی صادر می شود که از برنامه حرکتی معین و همچنین مسیرهای برنامه ریزی شده و مشخصی پیروی می کنند.

بارنامه چارتر (Charter Party Bill of Lading

بارنامه چارتر زمانی صادر می شود که هدف از انتقال بار، حمل به وسیله کشتی اجاره ای و یا دربست باشد. با این روش، تمامی ظرفیت کشتی متعلق به صاحب بار است و اجازه بارگیری به هیچ کالای متفرقه ای داده نمی شود. لازم است بدانید این نوع بارنامه موردقبول بانک ها نیست.

بارنامه بیات Stale BL

زمان در این نوع بارنامه نقش کلیدی را ایفا می کند. اگر پس از مدتی از عزیمت کشتی از بندر، بارگیری بارنامه را ارایه دهید کهنه به شمار می رود. زمانی می توانیم بگوییم بارنامه ای قدیمی و یا به اصطلاح بیات شده است که پس از سپری شدن مدت زمان اعتبارش، آن را به بانک ارایه بدهیم. بازه زمانی مشخص برای ارایه آن به بانک، حداکثر 20 روز عنوان می شود.

بارنامه ترانسشیپ (Transshipment Bill of Lading)

این نوع بارنامه صرفا برای حمل بار از مسیرهای مختلف دریایی و کشتی به کشتی صادر می شود. البته بسیار مهم است تا تمامی مسیرهای توقف کشتی ها و همچنین مبدا و مقصدهای مختلف محموله، در بارنامه ذکر شوند.

بارنامه حمل مرکب فیاتا (F.B.L)

این بارنامه توسط اتحادیه بین المللی کارگزاران بار Freight Forwarders به منظور استفاده حاملین نقل و مرکب بار، صادر می شود. این بارنامه دارای آرم سازمان فیاتا و اتاق بازرگانی بین المللی است.

بارنامه سراسری (Through Bill of Lading)

بارنامه سراسری عملکردی مشابه بارنامه مرکب دارد؛ یعنی در حمل بار، از چندین وسیله نقلیه مختلف استفاده می شود. اما نکته مهم در این نوع بارنامه آن است که یک مسیر از حمل و نقل، حتما بایستی از طریق دریا و بوسیله کشتی طی شود.